DaiLau.comDài Lâu
Đọc thời hạn trên sổ và hợp đồng

Ghi thời hạn sử dụng đất vào hợp đồng đặt cọc, chuyển nhượng: câu chữ nên có

Hợp đồng đặt cọc, chuyển nhượng nên mô tả thời hạn từng phần đất, cam kết của bên bán và cách xử lý khi phát hiện sai. Gợi ý câu chữ theo ví dụ giả định.

Over-the-shoulder view of two Vietnamese adults at a notary office counter in Hải Phòng, pens resting on a blank contract, a clerk partly visible behind glass, neutral fluorescent light

Hợp đồng đặt cọc và hợp đồng chuyển nhượng nên ghi lại thời hạn sử dụng của từng phần đất đúng như trên giấy chứng nhận và hồ sơ địa chính, kèm cam kết của bên bán về tính chính xác và cách xử lý nếu thông tin đó sai. Một dòng như vậy biến điều bạn đã kiểm thành điều hai bên cùng xác nhận, và là căn cứ khi có tranh chấp.

Bài này dành cho người mua nhà đất của cá nhân, đặc biệt khi thửa đất có phần có thời hạn hoặc đã có biến động. Các câu mẫu chỉ là ví dụ giả định để bạn hình dung cách diễn đạt; bản cuối cùng nên được công chứng viên hoặc luật sư xem lại cho phù hợp với giao dịch cụ thể và quy định hiện hành.

Vì sao thời hạn cần nằm trong hợp đồng, không chỉ trên sổ

Giấy chứng nhận ghi thời hạn của thửa đất, nhưng không ghi điều gì hai bên đã hiểu và đã hứa với nhau khi mua bán. Nếu sau giao dịch bạn phát hiện thời hạn ngắn hơn bạn tưởng, hoặc có một quyết định thu hồi một phần mà bên bán biết nhưng không nói, câu hỏi đầu tiên sẽ là: hợp đồng ghi gì. Hợp đồng im lặng thì bạn khó chứng minh mình đã mua dựa trên thông tin nào.

Hợp đồng đặt cọc thường được ký sớm, khi nhiều thứ chưa được kiểm hết. Theo Bộ luật Dân sự 2015, đặt cọc là biện pháp bảo đảm việc giao kết hoặc thực hiện hợp đồng; nguyên tắc chung là bên đặt cọc từ chối giao kết thì mất cọc, bên nhận cọc từ chối thì phải trả lại cọc và một khoản tương đương, trừ khi có thoả thuận khác. Vì vậy, những điều kiện để bạn có quyền không tiếp tục mà không mất cọc, như phát hiện thời hạn khác với thông tin bên bán cung cấp, phải được ghi rõ ngay trong hợp đồng đặt cọc.

Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa các cá nhân phải được công chứng hoặc chứng thực theo quy định. Đây là văn bản mô tả tài sản chính thức. Công chứng viên thường ghi thông tin thửa đất theo giấy chứng nhận, nhưng các cam kết riêng của hai bên về thời hạn còn lại, biến động chưa cập nhật hay nghĩa vụ xử lý thủ tục thì cần được đưa vào theo đề nghị của các bên.

Thông tin về đất cần có trong cả hai hợp đồng

Phần mô tả tài sản nên chép lại đầy đủ, không viết tắt kiểu "theo sổ". Danh sách dưới là những trường cần có.

  • Số giấy chứng nhận, số vào sổ cấp giấy, ngày cấp, cơ quan cấp.
  • Số thửa, số tờ bản đồ, địa chỉ thửa đất theo giấy chứng nhận, kèm địa chỉ hiện tại sau sắp xếp đơn vị hành chính nếu khác.
  • Tổng diện tích và diện tích theo từng mục đích sử dụng.
  • Thời hạn sử dụng của từng phần, theo mốc đang có hiệu lực sau khi đã đọc phần thay đổi sau khi cấp.
  • Nguồn gốc sử dụng đất, đặc biệt với đất thuê thì ghi hình thức trả tiền thuê.
  • Tài sản gắn liền với đất đã được ghi nhận hay chưa được ghi nhận trên giấy chứng nhận.
  • Tình trạng thế chấp, ghi chú hạn chế, nếu có, và cam kết xoá trước thời điểm nhất định.

Phần mô tả này nên khớp tuyệt đối với giấy chứng nhận. Chỗ nào hiện trạng khác sổ, như diện tích đo thực tế lệch, thì ghi rõ cả hai con số và cách hai bên xử lý, thay vì chọn một con số rồi bỏ qua con số kia.

Những cam kết nên đề nghị bên bán đưa vào

Cam kết về tính chính xác. Bên bán cam kết thông tin về mục đích, diện tích, thời hạn sử dụng đất trên giấy chứng nhận và trong hợp đồng là đúng với hồ sơ địa chính tại thời điểm ký.

Cam kết về biến động chưa cập nhật. Bên bán cam kết chưa nhận bất kỳ quyết định nào về thu hồi, điều chỉnh thời hạn, chuyển mục đích liên quan đến thửa đất mà chưa thông báo cho bên mua.

Cam kết về tranh chấp. Thửa đất không có tranh chấp, không bị kê biên, không đang là tài sản bảo đảm, hoặc nếu đang thế chấp thì có phương án xoá cụ thể.

Cam kết về người có quyền. Bên bán là người có quyền định đoạt, và nếu là tài sản chung thì đã có sự đồng ý của các đồng sở hữu theo quy định, thể hiện bằng văn bản.

Hậu quả khi cam kết sai. Nếu phát hiện thông tin sai lệch so với cam kết, bên mua có quyền không tiếp tục giao dịch, được nhận lại tiền đã đặt và khoản bồi thường theo thoả thuận. Mức và cách tính do hai bên thoả thuận trong khuôn khổ luật.

Câu chữ mẫu theo ví dụ giả định

Bảng dưới đưa ra vài câu mẫu để bạn hình dung cách diễn đạt. Đây là ví dụ giả định, không phải mẫu chuẩn; bên mua gọi là Bên B, bên bán là Bên A.

Mục đích của câuCâu chữ ví dụ
Ghi thời hạn từng phầnThửa đất có tổng diện tích 300 mét vuông, trong đó 120 mét vuông đất ở tại nông thôn, thời hạn sử dụng lâu dài; 180 mét vuông đất trồng cây lâu năm, thời hạn sử dụng đến ngày ghi tại giấy chứng nhận, chưa có xác nhận gia hạn.
Điều kiện để tiếp tụcTrong thời hạn hai bên thoả thuận kể từ ngày ký, Bên B được kiểm tra thông tin thửa đất tại văn phòng đăng ký đất đai. Nếu thông tin về mục đích, diện tích, thời hạn khác với nội dung tại hợp đồng này, Bên B có quyền chấm dứt hợp đồng đặt cọc và được nhận lại toàn bộ tiền cọc.
Nghĩa vụ xử lý thủ tục trướcBên A có trách nhiệm hoàn thành thủ tục đính chính thời hạn sử dụng trên giấy chứng nhận trước ngày ký hợp đồng chuyển nhượng; chi phí do Bên A chịu.
Ghi nhận thời hạn còn lạiHai bên xác nhận phần đất trồng cây lâu năm có thời hạn sử dụng còn lại tính đến ngày ký hợp đồng chuyển nhượng theo mốc nêu trên; Bên B đã được giải thích và đồng ý.

Câu mẫu chỉ có giá trị khi được điều chỉnh theo thực tế: số liệu, mốc ngày, khoảng thời gian kiểm tra, người chịu chi phí. Một câu nghe chặt chẽ nhưng sai số liệu còn tệ hơn không có câu nào.

Trình tự ghép thời hạn vào giao dịch

Từ lúc xem đất đến lúc ký công chứng, đưa thời hạn vào hồ sơ theo các bước sau:

  1. Đọc giấy chứng nhận và phần thay đổi sau khi cấp; chép thông tin thời hạn từng phần ra giấy.
  2. Đối chiếu với văn phòng đăng ký đất đai; ghi lại ngày hỏi và nội dung được trả lời.
  3. Soạn hợp đồng đặt cọc có phần mô tả đất đầy đủ, điều kiện được rút cọc nếu thông tin sai, và thời gian để kiểm tra.
  4. Chỉ chuyển tiền cọc qua tài khoản, ghi nội dung chuyển khoản tham chiếu hợp đồng.
  5. Trước ngày công chứng, kiểm lại một lần nữa xem có biến động mới không.
  6. Khi công chứng, đề nghị đưa các cam kết đã thống nhất vào hợp đồng chuyển nhượng, đọc kỹ bản dự thảo của công chứng viên.
  7. Sau khi đăng ký sang tên, đối chiếu giấy chứng nhận mới với thông tin đã ghi trong hợp đồng.

Nếu bên bán từ chối ghi bất kỳ cam kết nào về thời hạn, sự từ chối đó cũng là thông tin. Bạn quyết định tiếp tục hay không, nhưng quyết định với hiểu biết đầy đủ.

Khi một phần thửa đất sắp hết hạn: thoả thuận thêm gì

Trường hợp hay gặp ở vùng ven: phần đất ở lâu dài nhỏ, phần đất nông nghiệp lớn và mốc thời hạn đã gần hoặc đã qua. Nếu bên bán là cá nhân trực tiếp sử dụng đất nông nghiệp trong hạn mức, luật cho tiếp tục sử dụng khi hết hạn; nhưng việc ghi nhận trên giấy tờ có thể chưa được cập nhật. Với người mua, khoảng trống giữa luật và giấy là chỗ cần thoả thuận.

Có hai hướng hay được chọn. Hướng thứ nhất: bên bán làm thủ tục để tình trạng thời hạn được ghi nhận rõ trên giấy chứng nhận trước khi công chứng, tiền cọc được giữ đến khi xong, quá thời hạn thoả thuận mà chưa xong thì bên mua được rút cọc. Hướng thứ hai: hai bên ký với hiện trạng, bên mua tự làm thủ tục sau khi sang tên; khi đó hợp đồng nên ghi rõ bên bán có nghĩa vụ cung cấp giấy tờ, ký các văn bản cần thiết nếu cơ quan đăng ký yêu cầu.

Hướng nào hợp lý tuỳ thời gian và mức độ chắc chắn của thủ tục. Điều không nên làm là ký mà không nhắc gì đến chuyện này, rồi sau đó mới phát hiện cơ quan đăng ký cần hồ sơ mà chỉ chủ cũ mới có.

Những câu chữ nên tránh trong hợp đồng

Câu "bên mua đã xem và đồng ý với hiện trạng pháp lý của thửa đất" là câu hay gặp trong các mẫu soạn sẵn. Nó có thể khiến bạn mất căn cứ nếu sau này phát hiện thông tin sai, vì hợp đồng ghi bạn đã biết. Nếu phải có câu tương tự, hãy kèm danh sách cụ thể những gì bạn đã xem và những gì bên bán cam kết.

Câu "thời hạn sử dụng theo giấy chứng nhận" mà không chép mốc cụ thể cũng nên tránh. Giấy chứng nhận có thể có nhiều phần với nhiều thời hạn, có phần thay đổi chưa rõ, và tranh luận về sau sẽ xoay quanh việc "theo giấy" nghĩa là theo dòng nào. Chép rõ con số giúp mọi người cùng đọc một nội dung.

Cuối cùng, tránh những cam kết không thể kiểm tra như "đất sẽ được lên thổ cư" hay "chắc chắn được gia hạn". Đó là việc phụ thuộc quyết định của cơ quan có thẩm quyền. Nếu bên bán thực sự đang làm thủ tục, ghi rõ thủ tục gì, nộp ở đâu, khi nào, và hậu quả nếu không được chấp thuận. Gặp hợp đồng đã ký với những câu như vậy và đang có tranh chấp, hãy hỏi luật sư trên AI Cố Vấn.

Câu hỏi thường gặp

Hợp đồng đặt cọc có cần công chứng không?

Luật không bắt buộc công chứng hợp đồng đặt cọc trong mọi trường hợp, nhưng công chứng hoặc ít nhất có người làm chứng giúp giảm tranh cãi về nội dung và chữ ký. Với khoản cọc lớn, nhiều người chọn công chứng để chắc chắn.

Có nên ghi thời hạn còn lại bằng số năm không?

Nên ghi mốc kết thúc bằng ngày tháng năm như trên giấy chứng nhận hoặc hồ sơ, và nếu muốn thì thêm số năm còn lại tính đến ngày ký. Mốc ngày là căn cứ chính; số năm chỉ là phép tính giúp hai bên cùng hiểu.

Bên bán nói không cần ghi vì công chứng viên đã kiểm rồi?

Công chứng viên kiểm tra tính hợp pháp của giao dịch và giấy tờ, không thay bạn đánh giá thời hạn còn lại có phù hợp nhu cầu hay không. Cam kết riêng của bên bán vẫn có giá trị riêng và nên được ghi lại.

Phát hiện thời hạn sai sau khi đã sang tên thì làm gì?

Trước hết kiểm lại với văn phòng đăng ký đất đai để biết sai ở sổ hay ở thông tin bên bán cung cấp. Nếu sổ sai, đề nghị đính chính. Nếu bên bán cung cấp sai, xem hợp đồng có cam kết gì, rồi hỏi luật sư về hướng xử lý.

Mua đất có phần sắp hết hạn, ai nên lo thủ tục?

Do hai bên thoả thuận. Thường hợp lý hơn khi bên bán hoàn tất thủ tục trước giao dịch nếu thủ tục đó cần thiết, vì họ là người đang sử dụng đất và có đủ hồ sơ. Nếu bên mua nhận làm, nên ghi rõ chi phí và rủi ro thuộc ai.

Giấy tay mua bán đất có ghi thời hạn thì có giá trị không?

Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa cá nhân phải công chứng hoặc chứng thực theo quy định; giấy tay không đáp ứng hình thức đó có thể gặp rủi ro về hiệu lực. Ghi thời hạn trong giấy tay không khắc phục được vấn đề hình thức.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138